Bitki Gelişiminin Evrelerine Göre Işık Süresi Nasıl Planlanır?
Gündem 71 Editörü • 28 Eylül 2025 18:04
Bitki Gelişiminin Evrelerine Göre Işık Süresi Nasıl Planlanır?

İç mekânda sağlıklı büyüme; doğru spektrum, doğru şiddet ve doğru süre üçlüsünün dengesiyle başarılır. Growsanat Kurucularından Oğuzcan Öner, ışık planının “bitkinin fotoperiyot duyarlılığına ve evre hedeflerine göre” düzenlenmesini önerir. 

Fideler (Çimlenme–Erken Vejetatif): Kısa Gövde, Sağlam Kök

Fideler düşük ısı stresi ve kontrollü ışıkla sık eklem aralığı geliştirir.

  • Süre: 16–18 saat aydınlık, 6–8 saat karanlık.
  • Şiddet/PAR: Düşük–orta yoğunluk; yanık riskini azaltmak için mesafe korunur.
  • Spektrum: Full spectrum LED bitki lambası ile mavi ağırlık, kompakt yapıyı destekler.
  • İpucu: İlk hafta kademeli artış; yaprak ucu kıvrımı veya solma görülürse şiddet azaltılır.

Vejetatif: Yaprak ve Kütle İnşası

Yaprak alanı ve gövde kalınlığı artarken foton verimliliği kritikleşir.

  • Süre: 18/6 veya 20/4 döngü, hızlı büyüme hedeflerinde tercih edilebilir.
  • Şiddet/PAR: Orta–yüksek; homojen dağılım için ışık haritası kontrol edilir.
  • Spektrum: Mavi + kırmızı dengesi; beyaz tabanlı full spectrum led bitki lambası doğal renk sunar.
  • İpucu: Aşırı uzama varsa mavi oranı veya ışık şiddeti artırılır; sıcaklık ve CO₂ dengesi korunur.

Çiçeklenme/Verim Evresi: Enerjiyi Ürüne Çevirme

Fotoperiyot duyarlı türlerde karanlık süresi evreyi tetikler.

  • Süre: 12/12 klasik düzen; gün uzunluğu duyarlı olmayan türlerde 14–16 saat sürdürülebilir.
  • Şiddet/PAR: Yüksek ama yaprak yüzey sıcaklığı izlenerek; sıcak noktalarda mesafe artırılır.
  • Spektrum: Kırmızı bölge desteği; tam spektrum kararlılığı aroma/renk parametrelerini dengeleyebilir.
  • İpucu: Işık sızıntısı çiçeklenmeyi bozabilir; karanlık periyot kesin olmalıdır.

Fotoperiyot ve Tür Duyarlılığı: Planın İskele Kurgusu

Her tür aynı saatlere tepki vermez; plan tür–çeşit bazında güncellenir.

  • Uzun gün bitkileri: 16–18 saat aydınlıkta vejetatif performans artar.
  • Kısa gün bitkileri: 12 saat karanlık çiçeklenmeyi tetikler.
  • Gündüz–gece farkı: 3–5 °C’lik ısı farkı sap uzamasını ve metabolizmayı etkiler.
  • Takvim: Haftalık gözlemle yaprak rengi, internod aralığı ve tomurcuk gelişimi kayıt altına alınır.

Bitki Yetiştirme Lambası Tavsiye: Seçim ve Konumlandırma

Donanım, süre planı kadar belirleyicidir; verimli sürücüler ve dengeli optikler aranır.

  • Seçim ölçütleri: PPF/µmol s⁻¹ değeri, verim (µmol J⁻¹), ısı yönetimi ve garanti süresi.
  • Alan–yükseklik: Kabin/oda boyutuna göre panel ölçüsü; homojen aydınlatma için çapraz yerleşim.
  • Zamanlayıcı: Fotoperiyodu sabitleyen dijital zamanlayıcı ve güvenli priz hattı.
  • Güncelleme: Büyüdükçe panel yüksekliği veya dimmer seviyesi kademeli ayarlanır.

Enerji Verimliliği ve Güvenlik: Sürdürülebilir Kurulum

Uzun çalışma saatlerinde güvenlik ve maliyet kontrolü öne çıkar.

  • Havalandırma: Sıcaklığı ve VPD’yi dengeleyen hava sirkülasyonu.
  • Yansıtıcı yüzey: Işığı geri kazandırarak daha düşük güçle eşdeğer PAR sağlar.
  • Elektrik güvenliği: Topraklama, IP sınıfı ve akıllı priz izleme.
  • Bakım: Toz arındırma ve sürücü sıcaklığını izleme, lumen/PAR kaybını azaltır.


Işık süresi; fide–vejetatif–çiçeklenme evrelerine göre planlandığında sağlıklı kök, dengeli gövde ve istikrarlı verim elde edilir. Tür duyarlılığına uygun fotoperiyot, doğru konumlandırılmış full spectrum led bitki lambası ve ölçülebilir hedeflerle desteklenen kurulum; pratik, güvenli ve verimli bir yetiştirme deneyimi sunar.